Panem et Circenses (Άρτος και Θεάματα)

Γράφει ο ChrisPal

Η αρχαία λατινική φράση Panem et Circences, στα Ελληνικά Άρτος και Θεάματα, αναδεικνύει τους τρόπους που χρησιμοποιούσαν οι Ρωμαίοι αρχικά και γενικότερα σχεδόν όλες οι ηγεσίες των κρατών και του κόσμου ολοκλήρου εφεξής, για να έχουν το λαό κατά κάποιο τρόπο αποπροσανατολισμένο, «χορτάτο» με ψωμί (τα βασικά για να ζει δηλαδή) και θεάματα για να ξεχνιέται. Στην αρχαία Ρώμη αυτά μπορεί να ήταν οι μονομαχίες, οι αρματοδρομίες ή άλλα βάρβαρα αθλήματα όπως λιοντάρια να τρώνε σκλάβους. Αυτά τα θεάματα ήταν το «όπιο» του λαού, ένα είδος αναισθητικού που τους κάνει να μην έχουν τη δύναμη ή το σθένος να εμπλακούν ή και να  αντισταθούν στα πολιτικά δρώμενα ή τις αποφάσεις, πολλές φορές απολυταρχικές, που επηρέαζαν την ζωή και την ελευθέρια τους.

Στον μοντέρνο κόσμο δυστυχώς έχουμε τα αντίστοιχα «θεάματα» που εκτός από την απλόχερη διασκέδαση που προσφέρουν στον λαό, έχουν και αυτά ένα παρόμοιο στόχο, να μας κάνουν να ασχολούμαστε με πράγματα λιγότερο σημαντικά, όπως ένα ποδοσφαιρικό πρωτάθλημα, βάζοντας άλλα πράγματα σε δεύτερη μοίρα. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι αν δεν έχει ματς π.χ. την Τέταρτη, το καφενείο είναι άδειο. Οι άνθρωποι δεν πάνε να πουν μια κουβέντα, να μιλήσουν για πολιτική, για οικονομία, ίσως για κάτι άλλο, όπως έκαναν οι παππούδες μας που μιλούσαν ώρες για «αμπελοφιλοσοφίες» όπως έλεγαν παλιά…

Αυτό το φαινόμενο, σε συνδυασμό με την περίεργη, επικίνδυνη και σχεδον απάνθρωπη εποχή που ζούμε, οπού κάποιοι σκοτώνουν στο ξύλο κάποιον σε ένα μπαρ για μαγκιά, ή σκοτώνουν έναν 17 χρόνο γιατί έστειλε μήνυμα στην κοπέλα τους, ή σκοτώνουν τη γυναικά τους κάθε βδομάδα και από ένας, είναι επικίνδυνο και δείχνει να είναι χωρίς επιστροφή. Σε κάποιες περιπτώσεις δε, βλέπουμε και μέσα από το ίδιο το ομαδικό να καταλήγουμε σε πράξεις βίας, δολοφονίες και γενικότερα διχασμό και μίσος.

Δεν είναι δυνατόν να ξοδεύουμε τεράστια φαιά ουσία για την ομάδα μας, για το πρωτάθλημα, για το πέναλτι που δεν δόθηκε, για την μεταγραφή του «μεσσία» που θα έρθει και θα μας σώσει και να ξεχνάμε να είμαστε κοντά στα παιδιά μας, στα εγγόνια μας, να τους μάθουμε να είναι σωστοί στην κοινωνία, να μην προκαλούν, να μην έχουν κακό στο μυαλό τους για τον συμμαθητή τους, τον αντίπαλο που είναι άλλη ομάδα, η «γουστάρει» την ιδία κοπέλα με αυτούς.

Μήπως πρέπει επιτέλους να βάλουμε λίγο τα πράγματα στην πραγματική τους διάσταση; Ζούμε σε ένα κόσμο που αλλάζει συνεχώς, ήθη και αξίες καταρρέουν, οι άνθρωποι είναι μοναχικοί μέσα σε μια οθόνη -αν και σε σύνδεση με εκατομμύρια άλλους-, τα παιδιά μας αποκτούν πρότυπα βασισμένα σε βία, χρήμα, ρατσισμό κάθε είδους και γενικά υπάρχει μια αίσθηση «πικρίας» και μίσους σε πολλές περιπτώσεις.

Το ποδόσφαιρο είναι ένα είδος ψυχαγωγίας, όπως είναι π.χ. το Σινεμά, και να ενώνει όχι να χωρίζει. Αυτό πρέπει να το καταλάβουμε κάποια στιγμή, διότι αν συνεχίσουμε έτσι στο τέλος εξυπηρετούμε τα συμφέροντα εκείνα που θέλουν τους ανθρώπους χωρισμένους σε στρατόπεδα, διότι με αυτόν τον τρόπο μπορούν να τους ελέγχουν καλυτέρα. Εδώ πάει το άλλο ρητό Divide et Impera, δηλαδή Διαίρει και Βασίλευε…

Καλή χρονιά σε όλους!